Kanalizacja na wsi

  • Views 6561
  • Rating 12345

Niedawno na blogu radnego Grzegorza Grzelińskiego poruszono sprawę kanalizacji. Zainteresowaliśmy się tym tematem i zebraliśmy informacje. Są niepokojące. Wygląda na to, że wójt i poprzednia rada wmanewrowali gminę w kłopoty.

Konsekwencją przyjętych przez samorząd zobowiązań  jest konieczność budowy sieci kanalizacyjnej na znacznej części terenu gminy. Jest to skutek przystąpienia do ?aglomeracji Łódź?. Tą decyzją gmina przyjęła na siebie zobowiązanie wynikające z traktatu akcesyjnego Polski, a konkretnie z dyrektywy 91/271/EWG nakładającej obowiązek skanalizowania do dnia 31 grudnia 2015 roku obszarów emitujących największe zanieczyszczenia, o dużej koncentracji ludności lub przemysłu. Niedotrzymanie tego terminu grozi nałożeniem na nasz kraj wysokich kar, sięgających nawet 4 mln euro dziennie.

Co to jest aglomeracja i czy musieliśmy stać się jej częścią

Pojęcie aglomeracji zostało utworzone na potrzeby realizacji programu dostosowawczego do wymogów dyrektywy UE.

?Aglomeracja oznacza teren, na którym zaludnienie lub działalność gospodarcza są wystarczająco skoncentrowane, aby ścieki komunalne były zbierane i przekazywane do oczyszczalni ścieków komunalnych? (Ustawa Prawo wodne z 18 lipca 2001 roku, art. 43 ust. 2)

?Obszar i granice aglomeracji wyznacza się uwzględniając zasięg sieci kanalizacyjnych dla ścieków komunalnych zakończonych oczyszczalniami ścieków komunalnych…? (rozporządzenie Ministra Środowiska z 22 grudnia 2004 roku.)

Wyznaczanie aglomeracji leżało początkowo w gestii wojewody, a od 2010 roku jest w gestii sejmików wojewódzkich. Decyzję o przystąpieniu do aglomeracji Minister Środowiska pozostawił samorządom gmin, które mogły zaakceptować lub odrzucić wniosek skierowany w tej sprawie przez wojewodę lub sejmik.

Wojewoda Łódzka wystąpiła z takim wnioskiem do gmin województwa łódzkiego w 2007 roku. Ówczesny samorząd gminy Nowosolna odpowiedział na wniosek pozytywnie (uchwała nr XI/56/07 z 21 sierpnia 2007 roku).

Aglomeracja Łódź została wyznaczona rozporządzeniem Wojewody Łódzkiego nr 48/2007, a jej obszar określony jest następująco:

 § 1. Wyznacza się aglomerację ŁÓDŹ, o równoważnej liczbie mieszkańców 1 026 260, obejmującą Miasto Łódź, Gminę Miejską Pabianice i Konstantynów Łódzki, oraz z Gminy Ksawerów miejscowości: Ksawerów i Wola Zaradzyńska, a z Gminy Nowosolna miejscowości: Boginia, Borchówka, Bukowiec, Byszewy, Dąbrowa, Dąbrówka, Dobieszków, Grabina, Janów, Kalonka, Kopanka, Lipiny, Moskwa, Natolin, Niecki, Nowe Skoszewy, Plichtów, Stare Skoszewy, Teolin i Wódka, z Grupową Oczyszczalnią Ścieków, zlokalizowaną w Łodzi przy ul. Sanitariuszek 66.

Obszar aglomeracji został zmieniony w 2013 r. Obecnie w gminie Nowosolna należą do aglomeracji tylko Natolin, Teolin i część Lipin.

Warto zauważyć, że żadna inna gmina wiejska do aglomeracji nie przystąpiła i nie przyjęła na siebie tak kosztownych zobowiązań. Rozporządzenie Ministra Środowiska zawiera bowiem ściśle określone wskaźniki zaludnienia, dla których budowa kanalizacji jest uzasadniona ekonomicznie i wymogami ochrony środowiska. Wynoszą one 120 mieszkańców na 1 km kanalizacji. Uzasadnienie ekonomiczne dla budowy kanalizacji jest istotne. Koszty te są bowiem pokrywane przez mieszkańców, którzy tę sieć będą użytkować.

 Jakie konsekwencje finansowe dla mieszkańców ma decyzja samorządu

Konsekwencje finansowe będą dotkliwe dla mieszkańców zarówno w przypadku zbudowania kanalizacji, jak i w przypadku niedotrzymania terminów jej budowy.

Niedotrzymanie terminu realizacji będzie dla nas dotkliwe ponieważ kary nałożone na nasz kraj przez UE znajdą odzwierciedlenie w cenach zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków. W prawie wodnym obowiązuje zasada ?kto zanieczyszcza ten płaci? oraz przewidziana jest taryfa za ? specjalne korzystanie ze środowiska? którą w takich wypadkach się stosuje. Jej stawki są 5-krotnie większe od normalnych.

Jaka może być skala wzrostu cen? W Aktualizacji Krajowego Programu Oczyszczania Ścieków Komunalnych wykonanej w 2010 roku przytoczono przykład Warszawy, która od początku roku 2011 powinna płacić 1,5 mld kar za niedotrzymywanie terminów budowy sieci i oczyszczalni. Wyegzekwowanie tych kar od mieszkańców spowodowałoby wzrost cen wody z 7,60 do 60,- zł za metr sześcienny. Jest to wzrost ośmiokrotny i raczej niemożliwy do udźwignięcia przez mieszkańców.

W gminie Nowosolna budowa kanalizacji w Natolinie i Teolinie będzie trwała do roku 2017. O budowie kanalizacji w pozostałych wsiach tworzących aglomerację nie ma wzmianki w wieloletnich planach finansowych gminy. Opóźnienia w realizacji zobowiązań już są. Pytanie, ile będzie to nas kosztowało.

Drugą niekorzystną finansowo sprawą jest dla mieszkańców budowa kanalizacji na słabo zaludnionym obszarze.

Koszty budowy sieci kanalizacyjnej dla Natolina i Teolina wyniosą 5.019.397,20 zł. Te koszty poniesie gmina korzystając przy tym z kredytów i dopłat unijnych. Jednakże korzystający z kanalizacji mieszkańcy będą musieli pokryć koszty funkcjonowania tego systemu. Składają się na nie:

  • amortyzacja rozłożona na 25 lat eksploatacji (czyli 4% kosztów budowy rocznie)
  • opłaty za korzystanie ze środowiska
  • spłaty rat kapitałowych ponad wartość amortyzacji i umorzenia
  • spłaty odsetek od zaciągniętych kredytów i pożyczek
  • inne należności
  • marża zysku

Wójt jeszcze nie ujawnił jaką kwotę zapłaci poszczególny użytkownik budowanej kanalizacji. My nie mamy odpowiednio dokładnych danych, żeby dokonać obliczeń, możemy jedynie szacować, że za samą amortyzację będzie to ok. 30 zł od osoby miesięcznie (koszt budowy 5 mln zł podzielony przez 25 lat, następnie przez 12 miesięcy i przez 578 osób zamieszkujących), a jeśli doliczyć pozostałe składniki to kwota może być dwukrotnie większa. Te pieniądze będą ściągane w comiesięcznych opłatach za wodę i odprowadzanie ścieków.

Przywołane wcześniej rozporządzenie Ministra Środowiska stwierdza, że przy wyznaczaniu obszaru aglomeracji należy wziąć pod uwagę uzasadnienie techniczne i ekonomiczne. Jak już wspomnieliśmy, taką graniczną liczbą jhest 120 mieszkańców na kilometr sieci. Jeśli tych mieszkańców jest mniej, to rozporządzenie zaleca budowę przydomowych oczyszczalni ścieków.

Koszt budowy 1 km sieci kanalizacyjnej wynosi obecnie średnio 750 tys. zł. Za 5 mln można więc zbudować niemal 7 km kanalizacji. To znaczy, że do omawianego odcinka powinno się podłączyć co najmniej 840 mieszkańców. Tymczasem obie wsie zamieszkuje łącznie zaledwie 578 osób. W innych naszych wsiach należących do aglomeracji łódzkiej ten wskaźnik jest jeszcze mniej korzystny. To będzie rzutowało na koszty eksploatacyjne, które będą musieli pokryć mieszkańcy.

Inne opracowania mówią, że kanalizacja ma uzasadnienie przy gęstości zaludnienia wynoszącej co najmniej 30 osób na 1 hektar. Nasza gmina nie spełnia również tego kryterium. Gęstość zaludnienia wynosi u nas ok. 0,8 osoby na hektar.

U nas pod każdym względem uzasadnione są przydomowe oczyszczalnie ścieków.

 Iskierka nadziei

Jak się dowiedzieliśmy, Prezydent Łodzi właśnie zgłosiła do Sejmiku Samorządowego Województwa Łódzkiego wniosek o anulowanie rozporządzenia wojewody z 2007 roku ustanawiającego aglomerację Łódź a następnie utworzenie aglomeracji w nowym kształcie. Jeszcze nie wyznaczono terminu, w którym wniosek będzie rozpatrywany. Nie wiadomo też, czy jest możliwa zmiana podstawowych ustaleń przyjętych na początku programu, gdy jego realizacja dobiega już końca. Poza tym decyzja taka musi być zaakceptowana przez Radę Ministrów poprzez aktualizację KPOŚK (Krajowego Programu Oczyszczania Ścieków Komunalnych).

Pewne nadzieje można jednak wiązać z tym, że nie jesteśmy jedyną gminą w Polsce, w której megalomania wzięła górę nad zdrowym rozsądkiem. Takich gmin jest więcej. W większości przypadków nie będą one w stanie do końca 2015 roku sfinansować budowy kanalizacji. Urealnienie obszarów aglomeracji, wyłączenie miejscowości, które nie powinny się tam znaleźć, jest więc bardzo pożądane.

Na terenach, które nie są aglomeracjami, można dowolnie realizować politykę gospodarowania ściekami. Budowa przydomowych oczyszczalni ścieków jest obecnie priorytetowym zadaniem dla wielu samorządów. Kanalizację budują natomiast tam, gdzie jest to ekonomicznie uzasadnione.

 


3 thoughts on “Kanalizacja na wsi

  1. To jest rzeczowe i jasne wytłumaczenie tematu.Dziękuję
    Jak widać z wpisu radnego Grzelińskiego Rada nie mogła przyjąć takiego rozwiązania ,bo cała gmina leży na glinie.Ciekawe ?

  2. No, żeby ogłosić w Europie, że Niecki są jakimś zagrożeniem dla środowiska – to czysta paranoja.
    Gdzie tu ktoś dostrzegł duże skupisko ludności ? Tu jest kilka zabudowań i szczere pola !!

  3. Jest jeszcze jeden aspekt sprawy. Większość nowo wybudowanych domów zgodnie z projektami posiada przydomowe oczyszczalnie ścieków.
    Pytanie pierwsze: czy właściciele domów, które mają oczyszczalnie będą musieli korzystać z kanalizacji gminnej?
    Pytanie drugie: czy nie taniej i prościej byłoby skorzystać z funduszy unijnych i wybudować przydomowe oczyszczalnie u pozostałych mieszkańców gminy?
    Pytanie trzecie: dlaczego Wójt tak często podnosi argument o wzroście wartości ziemi po skanalizowaniu gminy? czyżby miał w tym jakiś interes?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *